Onderzoek HRW: woningzoekenden willen meer perspectief, duidelijkheid en vertrouwen

Woningzoekenden in Holland Rijnland ervaren de verdeling van sociale huurwoningen heel verschillend. Wat iemand eerlijk vindt, hangt sterk af van de eigen situatie. 72% van de woningzoekenden ervaart negatieve emoties bij het zoeken naar een woning. Dat blijkt uit het onderzoeksrapport Woonruimteverdeling – Beleving en waarden van woningzoekenden. Forum Research voerde het onderzoek uit in opdracht van Holland Rijnland Wonen.

De druk op de sociale huurmarkt is groot. Er zijn te weinig woningen en de wachttijden lopen op. Het aantal woningzoekenden in de regio groeide van bijna 128.000 in 2021 naar ruim 170.000 nu. Dat zorgt bij veel woningzoekenden voor onzekerheid en frustratie. Holland Rijnland Wonen liet daarom onderzoeken hoe woningzoekenden het huidige systeem beleven. Ook onderzocht HRW welke waarden zij belangrijk vinden bij het verdelen van woningen. Voor het onderzoek kregen 171.098 woningzoekenden een uitnodiging. In totaal deden 16.455 mensen mee.

Woonruimteverdeling tegen het licht

De komende tijd wordt nagedacht over de woonruimteverdeling in Holland Rijnland. Dat vraagt om een stevige inbreng van de corporaties in de regio. “Woonruimteverdeling gaat niet alleen over regels en systemen. Het gaat over mensen met zorgen, verwachtingen en soms grote urgentie. We zien en horen dat veel woningzoekenden zich onzeker en gefrustreerd voelen, omdat ze geen uitzicht hebben op een woning die past bij hun situatie. Dat is een vreselijk gegeven. De woonruimteverdeling vraagt om een andere benadering. Dit onderzoek helpt ons om de stem van woningzoekenden beter mee te nemen in keuzes die we moeten maken,”  zegt Anneke Allewijn, voorzitter van de stuurgroep Woonruimteverdeling bij Holland Rijnland Wonen en directeur-bestuurder bij woningcorporatie Padua.

Dé woningzoekende bestaat niet

Uit het onderzoek blijkt dat er niet één soort woningzoekende is. Forum Research onderscheidt onder meer spoedzoekers, spoedwenszoekers, wenszoekers en voorzorginschrijvers. Deze groepen hebben verschillende behoeften. Spoedzoekers willen snel duidelijkheid. Wenszoekers en voorzorginschrijvers zoeken vaker zekerheid voor later. Wat alle groepen delen is de behoefte aan perspectief: een systeem dat inzicht geeft in kansen.

Geen verdeelregel voelt voor iedereen eerlijk

Het onderzoek laat ook zien dat er niet één manier is om woningen te verdelen die voor iedereen eerlijk voelt. Woningzoekenden kijken vooral vanuit hun eigen situatie. Hun woonwensen en woonnood bepalen wat zij rechtvaardig vinden. Daarom ziet Holland Rijnland Wonen het rapport als een belangrijke bouwsteen voor de verdere ontwikkeling van de woonruimteverdeling.

Het onderzoek geeft vier richtingen mee: maak perspectief leidend, ontwerp voor nood én wens, zorg voor duidelijke regels en stuur op passende toewijzing en doorstroming. Holland Rijnland Wonen gebruikt de uitkomsten in het gesprek met corporaties, gemeenten en andere partners in de regio.